Powrót z Anglii do Polski a wysokość alimentów na dziecko

Stan prawny: 31 lipca 2026 r.

Od czego zależy wysokość alimentów na dziecko?

Zgodnie z art. 133 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego rodzice mają obowiązek utrzymywać dziecko, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na jego utrzymanie i wychowanie. Zakres świadczeń wyznacza art. 135 K.r.o.: sąd zestawia usprawiedliwione potrzeby dziecka z możliwościami zarobkowymi i majątkowymi rodziców.

Nie ma tabeli, według której przy konkretnym wynagrodzeniu zawsze należą się alimenty w oznaczonej wysokości. Żądanie 1000 zł miesięcznie nie wiąże sądu. Sąd może zasądzić kwotę niższą, równą żądaniu albo oddalić żądanie w części, zależnie od dowodów. Nie może natomiast zasądzić ponad kwotę objętą pozwem.

Do usprawiedliwionych potrzeb małego dziecka mogą należeć w szczególności koszty wyżywienia, mieszkania przypadające na dziecko, odzieży, higieny, leczenia, opieki, żłobka lub przedszkola, transportu, wypoczynku i zajęć odpowiednich do wieku oraz sytuacji rodziny. Koszty powinny być realne, racjonalne i możliwie udokumentowane.

Oboje rodzice uczestniczą w kosztach utrzymania dziecka

Obowiązek alimentacyjny obciąża oboje rodziców, ale nie musi być podzielony po połowie. Sąd porównuje ich możliwości, majątek, zakres codziennej opieki oraz to, kto wykonuje czynności związane z wychowaniem dziecka. Rodzic, z którym dziecko mieszka, może realizować część swojego obowiązku poprzez osobiste starania, zwłaszcza gdy dziecko jest małe i wymaga stałej opieki.

Nie oznacza to jednak, że rodzic sprawujący opiekę jest zawsze całkowicie zwolniony z udziału finansowego. Jeżeli jego zdrowie, kwalifikacje, dostępność opieki nad dzieckiem i sytuacja na rynku pracy pozwalają na zatrudnienie, sąd może uwzględnić również jego możliwości zarobkowe. Przy dziecku dwuletnim duże znaczenie ma rzeczywisty zakres opieki, możliwość korzystania ze żłobka lub pomocy rodziny oraz koszt takiej opieki.

Jeżeli rodzice nie byli małżeństwem, były partner nie ma ogólnego obowiązku utrzymywania byłej partnerki tylko dlatego, że jest ona matką dziecka. Alimenty są należne dziecku. Odrębne roszczenia matki związane z ciążą i porodem reguluje art. 141 K.r.o., ale mają one inną podstawę, zakres i terminy.

Czy sąd uwzględni niższe zarobki po powrocie z Anglii?

Sąd nie ogranicza się do kwoty widocznej na aktualnym pasku wynagrodzenia. Możliwości zarobkowe oznaczają dochody, które rodzic może i powinien osiągać przy należytej staranności, biorąc pod uwagę wiek, zdrowie, wykształcenie, doświadczenie, znajomość języków, dotychczasową pracę, lokalny rynek zatrudnienia i sytuację rodzinną.

Historia wyższych zarobków w Wielkiej Brytanii może być jednym z dowodów, ale nie oznacza automatycznie, że polski sąd przeliczy dawną pensję na złote i na tej podstawie ustali alimenty. Znaczenie mają także koszty życia za granicą, powód zakończenia pracy, realność ponownego zatrudnienia w podobnym charakterze oraz to, czy powrót służył rzeczywistemu udziałowi w opiece nad dzieckiem.

Istotny jest art. 136 K.r.o. Jeżeli w ciągu trzech lat przed dochodzeniem alimentów zobowiązany bez ważnego powodu zrezygnował z zatrudnienia albo zmienił je na mniej zyskowne, sąd może nie uwzględnić wynikłego z tego spadku dochodów. Powrót do Polski, aby regularnie opiekować się dzieckiem, może być przedstawiany jako ważny powód, lecz ocena zależy od faktów: częstotliwości opieki, planu kontaktów, prób znalezienia pracy, kwalifikacji i tego, czy decyzja nie była pozorna.

Czy czynsz, kredyt i inne wydatki obniżą alimenty?

Sąd bierze pod uwagę konieczne koszty utrzymania rodzica zobowiązanego, w tym racjonalny koszt mieszkania, leczenia i dojazdów do pracy lub dziecka. Nie działa jednak prosty mechanizm polegający na odjęciu wszystkich wydatków od wynagrodzenia i przeznaczeniu pozostałej kwoty na alimenty.

Kredyt nie ma automatycznie pierwszeństwa przed obowiązkiem utrzymania dziecka. Sąd może badać, kiedy zobowiązanie powstało, na jaki cel zostało zaciągnięte, czy wydatek jest konieczny oraz czy rodzic nie zwiększył dobrowolnie kosztów po to, aby wykazać niższe możliwości. Inaczej może być oceniany rozsądny koszt podstawowego mieszkania, a inaczej rata finansująca wydatek luksusowy lub zaciągnięty już po powstaniu sporu.

Warto przedstawić umowę najmu, potwierdzenia zapłaty czynszu i mediów, umowę kredytu z harmonogramem, dokumenty dotyczące dochodów i podatków, koszty leczenia, dowody poszukiwania pracy oraz zestawienie czasu faktycznie poświęcanego dziecku.

Świadczenia rodzinne a wysokość alimentów

Zgodnie z art. 135 § 3 K.r.o. świadczenie wychowawcze, świadczenia rodzinne oraz inne wskazane w tym przepisie formy wsparcia nie wpływają na zakres świadczeń alimentacyjnych. Oznacza to, że sąd nie powinien obniżać alimentów tylko dlatego, że rodzic pobiera świadczenie wychowawcze. Jednocześnie przy ustalaniu realnych kosztów dziecka sąd może weryfikować, czy poszczególne wydatki zostały wykazane i czy nie są liczone podwójnie.

Jak przygotować się do sprawy o alimenty?

Pozew o alimenty składa się do sądu rejonowego. Powód może wybrać sąd właściwy według miejsca zamieszkania dziecka albo miejsca zamieszkania pozwanego. Małoletnie dziecko jest powodem, a reprezentuje je przedstawiciel ustawowy. Strona dochodząca alimentów jest z mocy ustawy zwolniona od kosztów sądowych.

W pozwie trzeba wskazać żądaną miesięczną kwotę, termin płatności, uzasadnić potrzeby dziecka oraz przedstawić informacje o możliwościach rodziców. Można także złożyć wniosek o zabezpieczenie alimentów na czas procesu. W sprawach alimentacyjnych wystarcza uprawdopodobnienie istnienia roszczenia, a wniosek o zabezpieczenie powinien być rozpoznany bezzwłocznie, co do zasady nie później niż w ciągu tygodnia od wpływu do sądu.

Rodzic pozwany powinien odpowiedzieć na pozew, odnieść się do kosztorysu dziecka, przedstawić swoje dochody i konieczne wydatki oraz wskazać dowody dotyczące opieki nad dzieckiem. Samo twierdzenie, że zarabia najniższą pensję albo ma kredyt, zwykle nie wystarczy bez dokumentów i wyjaśnienia sytuacji zawodowej.

Gdy jeden z rodziców nadal mieszka lub pracuje w Wielkiej Brytanii

Jeżeli dziecko mieszka w Polsce, a drugi rodzic nadal przebywa w Wielkiej Brytanii, sprawa może wymagać zastosowania przepisów o jurysdykcji, doręczeniach i międzynarodowym dochodzeniu alimentów. Po zakończeniu okresu przejściowego po Brexicie w nowych sprawach między Polską a Wielką Brytanią zasadnicze znaczenie ma Konwencja haska z 23 listopada 2007 r. o międzynarodowym dochodzeniu alimentów na rzecz dzieci i innych członków rodziny.

Zagraniczne dochody powinny być wykazane dokumentami, najlepiej wraz z informacją o podatkach, składkach i koniecznych kosztach utrzymania. Sam fakt wypłaty w funtach nie przesądza kwoty alimentów, ale sąd może uwzględnić rzeczywistą siłę zarobkową i majątkową rodzica.

Najczęstsze pytania

Podsumowanie

W opisanej sytuacji nie da się odpowiedzialnie przewidzieć jednej właściwej kwoty bez poznania kosztów dziecka, dochodów i majątku obojga rodziców, zakresu opieki oraz przyczyn powrotu z Wielkiej Brytanii. Najważniejsze jest wykazanie, że decyzja o powrocie była rzeczywista i uzasadniona dobrem dziecka, a niższe dochody odpowiadają aktualnym, rozsądnie wykorzystywanym możliwościom zawodowym. Sąd oceni również udział matki, jej osobiste starania i możliwości podjęcia pracy.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy, tekst jednolity: Dz.U. 2026 poz. 236.
2. Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego, tekst ujednolicony: Dz.U. 2026 poz. 468.
3. Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, tekst jednolity: Dz.U. 2025 poz. 1228.
4. Sąd Najwyższy, wyrok z 7 października 2014 r., I UK 50/14 – o rozumieniu możliwości zarobkowych zobowiązanego: orzeczenie.
5. Portal Powroty, Ministerstwo Sprawiedliwości – dochodzenie alimentów od rodzica przebywającego za granicą: informacja o Wielkiej Brytanii i Konwencji haskiej z 2007 r..